Voor vrouwen: kun je in je eentje relatieproblemen oplossen?

Een uitnodiging voor een experiment: wat kun je als vrouw zelf doen als je relatieproblemen oplossen wilt en je man toont zich niet zo coöperatief …

Je relatie is ooit zo mooi begonnen. Jij verliefd, je man verliefd. Innig contact, liefdevol met elkaar omgaan, werkelijk tijd en aandacht voor elkaar. Dingen kunnen delen, samen kunnen lachen en misschien ook samen kunnen huilen.

Vele jaren later vraag je je af waar het mis is gegaan. Waardoor je elkaar kwijt bent geraakt. Hoe het kon gebeuren dat je je zo alleen voelt in je relatie … Want dat is het bittere: je bent op het punt gekomen waar je al lange tijd samen bent en toch eenzaam. Waarschijnlijk allebei, hoewel dat niet altijd even zichtbaar is. Met elk zo een eigen manier om daarmee om te gaan. Waarbij er een stille treurigheid, misschien zelfs gevoel van hopeloosheid, een soort van ondertoon is in je relatie – ongeacht alle mogelijke “lawaai” en activiteit aan de oppervlakte. En misschien is het zelfs aan de oppervlakte stil geworden en leeft elk in zijn eigen cocon. Misschien zit je midden in één van de drie destructieve patronen waar veel stellen na verloop van tijd in verzeilen.

Lijdt de vrouw het meest?

Het lijkt soms of vrouwen het meeste last hebben van hoe relaties doodgebloed of vastgelopen kunnen zijn. Het ergste lijden onder afkalvende intimiteit en warmte. Het zijn vaak vrouwen die contact met me opnemen of open staan voor mijn relatie trainingen of coaching. En hun verhalen hebben vaak zoveel overeenkomsten. Eén ding dat ik zo vaak hoor is dat zij zo weinig gehoor vinden bij hun partner. Van hun man te horen krijgen dat ze zeuren als ze om aandacht vragen. Of nul op hun rekest krijgen als ze initiatief willen ondernemen om nieuw leven in hun relatie te blazen. Ze voelen zich alleen staan in het willen oplossen van de relatieproblemen die ze ervaren. En reacties als “Het is jouw probleem” of “Er is niks aan de hand” drijft ze tot wanhoop.

Onlangs had ik contact met enkele vrouwen over een try-out van een relatie training. Sommigen van hen hadden grote belangstelling om mee te doen, maar een groot aantal liet me vervolgens al snel teleurgesteld weten dat hun man geen interesse had. “Dat hebben we niet nodig”.

Ik weet niet zeker of vrouwen nu het meest lijden onder gebrek aan verbinding en intimiteit in een relatie. Veel mannen lijken het in elke geval niet te laten zien. Wat me opgevallen is bij stellen, is hoe belangrijk het voor veel mannen is om zich competent te voelen en hoe snel ze zich soms (vaak?) tekort voelen schieten. Erkennen dat er een probleem is in de relatie gooit olie op dat pijnlijke vuur. Een training doen (of nog erger: relatie therapie) is voor hen een teken dat je het zelf niet kunt. Eén ding heb ik inmiddels wel geleerd … veel mannen voelen zich kwetsbaarder dan aan de buitenkant zichtbaar is. Veel kwetsbaarder, ook de stoere!

Vragen van vrouwen hoe ze kunnen omgaan met het gemis aan geborgenheid en warmte hebben me geprikkeld om dit artikel te schrijven. Om jou als vrouw uit te nodigen voor een …

Experiment

Een experiment om te kijken in hoeverre JIJ in je eentje (een deel van) je relatieproblemen oplossen kunt. Wat JIJ eenzijdig kunt doen om de gezamenlijke chemie met je man te verbeteren.

Laat ik vooraf iets benadrukken: ik nodig je daartoe NIET uit omdat ik zou denken dat de oorzaak voor relatieproblemen meer bij vrouwen ligt dan bij mannen of het om welke reden dan ook voor de hand zou liggen dat vrouwen hun problemen maar zelf moeten oplossen. Ik vind dat je alle steun en samenwerking verdient en gun elke vrouw dat hun man open staat om samen aan een relatie te bouwen waar beiden zich goed in voelen.

Maar … wat zou je ervan vinden om eens te onderzoeken wat er gebeurt als jij een tijd wat dingen gaat uitproberen. Dingen die je zelf kunt doen, dingen waarvoor je de medewerking van je man niet nodig hebt.  En dat je om die dingen te doen een tijdje stopt met wijzen of vragen (als je dat doet …).

Voorwaarden

Zoals een goed experiment betaamt, zorg je eerst voor de juiste voorwaarden.

1. Het is een EXPERIMENT! Dat betekent dat de uitkomst open is. En anders dan in veel wetenschappelijke experimenten, waar vooraf een hypothese wordt opgesteld over de te verwachten uitkomst en getracht wordt deze te staven of te ontkrachten, is hier NIET de intentie iets te bewijzen , maar werkelijk de intentie iets te onderzoeken, te ervaren.
2. Bovenstaande betekent dat er géén garantie is op wat je mogelijk zelf als SUCCES zou benoemen … en het is belangrijk dat dat OK is voor je.
3. Stap in het experiment vanuit een plek, een houding van NIEUWSGIERIGHEID, ben zelf open en laat je verrassen.
4. Om het experiment met succes uit te voeren – ongeacht de uitkomst – kijk of je er PLEZIER uit kan putten het uit te voeren. Ik nodig je uit om jezelf als doel te stellen dat je vreugde vindt in het doen van het experiment … en alles wat voor jou een verlangd resultaat zou zijn een extraatje, een onverwachte bonus.
5. Stel jezelf een termijn, spreek een minimale periode met jezelf af voor de duur waarin je met dit experiment wilt spelen. Bijvoorbeeld een periode van 2 maanden. Ik nodig je uit jezelf minimaal 3 tot 4 weken te gunnen. En als het je goed bevalt, kun je natuurlijk altijd weer verlengen ;-). Dit kan vooral helpen als het je niet makkelijk blijkt af te gaan – en toch vol te houden wetende dat er ook een eind aan het experiment komt. Met vanzelfsprekend de vrijheid om toch op elk moment te stoppen wanneer het niet (meer) goed voelt voor je.

Valkuilen

De belangrijkste valkuil is dat er iets is in je dat (toch, stiekumpjes, stilletjes) wil bewijzen dat het aan hem ligt. Dat je je gelijk wilt halen. Als je ook maar een spoortje hiervan voelt, kun je het experiment wellicht beter achterwege laten, of uitstellen totdat je van jezelf helder hebt dat je je neiging je gelijk te bewijzen en een mogelijke aandrang een schuldige aan te wijzen (de ander natuurlijk 😉 ) kunt kanaliseren.

Dit betekent ook dat het belangrijk is dat je je verwachtingen weet te “managen”. Zowel in “negatieve” zin (“hij zal toch wel …” en vul maar in wat je in je hoofd altijd vindt dat hij doet of niet doet) als in “positieve” zin (“als ik dit nu doen, dan zal hij eindelijk …” en vul in wat je zo van hem verlangt).

Denk eraan: iemand die zijn gelijk wil halen, krijgt meestal ook gelijk … misschien niet van de ander, maar wel van zichzelf: “Zie je wel!”.

OK, ready? Ben je er nog? Zin in? … Let’s go!

Uitvoering

Eigenlijk is het heel simpel. Het experiment ziet er als volgt uit: jij gaat in je eentje datgene toepassen waartoe ik normaal gesproken bij het coachen van een stel beide partners toe uitnodig. Jij gaat spelen met het eenzijdig toepassen van principes van ‘verbindende communicatie‘. En je gaat je partner (ONVOORWAARDELIJK!) geven waar je zelf zo naar verlangt. Onvoorwaardelijk betekent: je verwacht er niets voor terug. Je doet het omdat JIJ het wil doen. Voor JOU!

Ik houd het hier bij 3 simpele basis principes van verbindend communiceren. Let wel “simpel” … niet altijd “gemakkelijk”. Gun jezelf dat het je soms, of misschien zelfs vaak niet lukt. Weest zacht met jezelf terwijl je dit experiment uitvoert. En neem je tijd om eventuele teleurstellingen te verwerken (voor de meesten zal het buiten bereik liggen om geheel zonder verwachtingen, of zonder hoop, het experiment in te stappen … dat is normaal … en dat er mogelijk (toch) teleurstellingen kunnen zijn ook).

1. Maak jezelf verantwoordelijkheid voor je eigen geluk

Eén van de “agreements” waartoe we stellen vanuit Hart Intelligentie uitnodigen mee in te stemmen is de volgende:

“The greatest gift I can give to you is to be a fully healthy me.”

“Given this, I agree to be in this relationship for me, and to support you in being here for you. This means that, in addition to focusing on ‘us,’ I also agree to prioritize nourishing myselves and to support both myself and you in making the time to do so.”

In een relatie zijn er twee unieke mensen, twee YOUniquYOU’s en jullie samen creëren weer een – even unieke – YOUniquTWO. Er is een kunst in om elke de eigen uniciteit, individualiteit te bewaren, elk zelf verantwoordelijkheid te nemen voor het eigen welbevinden en tegelijk plezier, voldoening, “méér” te vinden in het samen ZIJN. Zonder de ander verantwoordelijk te maken voor jouw gelukkig zijn of ongelukkig zijn.

Wat heb je nodig, niet van je partner, maar van jezelf, om je beter te voelen in je leven, om jezelf te voeden, om een “volledig gezond jij” te zijn? Wat kun jij voor JOU doen?

2. Laat je partner merken dat je werkelijk luistert

Dit is eigenlijk de basis van verbindende communicatie: responsiviteit. De ander laten weten dat je hem hebt gehoord, gezien, gevoeld, begrepen. Dat het geland is wat de ander met je heeft gedeeld, je heeft laten zien, je heeft gezegd.

“Most people don’t listen with the intent to understand.
They listen with the intent to reply.” ~ Stephen R. Covey

Met andere woorden: kijk of je je partner kunt geven waar je zelf zo naar verlangt. Luister om te luisteren, om te begrijpen, en betrap jezelf als je meer zit te wachten om je eigen verhaal te vertellen, je eigen perspectief te geven, jouw standpunt te delen, aandacht voor jouw behoefte te vragen, dan dat je werkelijk luistert, werkelijk met je aandacht bent bij wat je partner wil overbrengen.
Experimenteer met spontane respons, die duidelijk maakt dat je echt geluisterd hebt en gevoeld hebt wat in je partner omgaat en begrepen hebt …

NB spontane respons is iets anders dan een techniek … het is iets anders dan vaak onderwezen wordt als “actief luisteren”. Het letterlijk terug geven van wat de ander zei, of samenvatten, kan killing zijn voor de verbinding in communicatie.
Aandacht kan zich onder meer uiten in je lichaamshouding, je ademhaling, geluiden die je maakt, oog contact, knikken. Simpele woorden als “Ik snap je”, “Ik voel je”, “Ik begrijp je” bijvoorbeeld. En soms zegt een stilte vol compassie meer dan 100 woorden.

Als nodig, als je het niet begrijpt, weest eerlijk! Spontane respons is bij voorkeur positief, en bovenal ECHT, authentiek. “Ik wil je graag begrijpen, maar ik snap het niet helemaal, kun je nog eens wat meer vertellen over …” geeft meer verbinding dan net doen of je het snapt.

Wat ook vaak niet werkt is om – als je partner een probleem of teleurstelling deelt – ongevraagd adviezen en oplossingen aan te dragen. Om te proberen de ander te “helpen” of zelfs “redden”.
Als je je partner wilt ondersteunen, experimenteer eens met simpele vragen als: “Kan ik iets voor je betekenen?” “Kan ik je op een of andere manier helpen?” (En bedenk: laat het ook in de eerste plaats je partner’s eigen verantwoordelijkheid zijn te zorgen voor zijn eigen welbevinden!)

3. Bevestig je partner zo veel en vaak als je kunt

Tja, hier komen we bij een heikel punt. Mannen worden in relaties vaak gezien als degenen die zorgen voor veiligheid. degenen die beschermen. En als dat al niet door de vrouw is, dan vaak op zijn minst door zichzelf. Na wat ik in relaties heb gezien en van mannen heb gehoord, is het echter mijn ervaring dat mannen zich – zeker op emotioneel vlak – snel onveilig voelen. Met andere woorden: als het op emotionele veiligheid aankomt, zijn het de mannen die bescherming nodig hebben.

Ik geloof er niet in dat mannen emotioneel niet bereikbaar zouden zijn, noch dat ze een geringer emotioneel spectrum hebben of minder sensitief zouden zijn. De meeste mannen die ik beter heb leren kennen zijn juist uiterst sensitief, en met die sensitiviteit vaak ook heel snel gekwetst. Wat weer niet strookt met dat beeld van de “beschermer” en “rots in de branding”. Niet wetend hoe ze er kunnen zijn voor hun vrouw, kunnen ze zich hulpeloos, ontoereikend, falend en mislukkeling voelen. En in de loop van de tijd zijn velen zich gaan verbergen achter een scherm van afstandelijkheid, van onbereikbaarheid en onaantastbaarheid. Ik ben ervan overtuigd dat ze diep van binnen hun vrouw net zo hard missen als hun vrouw hen.

Mannen hebben bevestiging nodig, het gevoel dat ze er toe doen, en het gevoel dat ze het goed (genoeg) doen. Ook het gevoel dat ze fouten mogen maken, dat het OK is als ze het niet weten.

Waardering / erkenning
Bij deze de uitnodigen je partner te complimenteren en te laten weten dat hij iets goed heeft gedaan, bij elke gelegenheid die je ziet, elke aanleiding die je ervoor kunt vinden. Kijk eens wat er gebeurt als je een tijdje stopt met kritiek hebben op wat hij niet of in jou ogen niet goed doet, en vooral waardering uit voor alles wat hij wel doet, ongeacht of het “perfect” is.

En als dat bereikbaar is voor je en je dat leuk vindt, ga hem eens zo vaak mogelijk vertellen wat je leuk vindt aan hem. Waarvan je geniet samen met hem. Wat je goed doet voelen als je in zijn aanwezigheid bent.

Bevestiging van zijn realiteit
Een andere – zeer krachtige – vorm van bevestiging is bevestiging van zijn realiteit. Sluit aan bij voorstel 2 van het experiment (werkelijk luisteren en respons geven): kijk of je het zo vaak als mogelijk met hem eens kunt zijn. Bedenk ook dat elke “ja, maar” wordt ontvangen als een ontkenning van wat net gedeeld is … en daarmee een herhaling zal uitlokken. Als je partner dingen tot je irritatie toe blijft herhalen, is de kans groot dat hij zich nog niet gehoord of begrepen voelt.

Verzekering dat je voor hem en jullie relatie kiest
En dan nog een derde vorm van bevestiging, eveneens uiterst krachtig: de bevestiging dat je bij je partner blijft. De bevestiging dat je voor hem kiest en “in” bent in termen van jullie relatie. De bevestiging dat je van je partner houdt, ook al is misschien je realiteit dat het nu niet lekker gaat voor je, maar dat je onveranderd het beste ervan wilt maken. Mannen zijn net zou bang hun vrouw te verliezen als vrouwen bang zijn hun man te verliezen. En die angst is paradoxaal genoeg één van de dingen die voeding geven aan het gedrag dat juist ook weer bijdraagt aan verwijdering … alles uit (wanhopige, onwetende) pogingen tot zelfbescherming.

Tot slot

Ik begrijp: veel, zo niet alles, van wat ik hierboven voorstel om van jouw kant te gaan doen, is waarschijnlijk precies datgene wat jij zelf zo hard mist. En hiermee eenzijdig aan de slag gaan kan voeding geven aan het idee dat het “telkens” op jou neerkomt om dingen te verbeteren. Graag wil ik benadrukken dat deze uitnodiging tot dit experiment NIETS te maken heeft met een verondersteld idee dat één van beide partners meer oorzaak zou zijn van wat een van beiden of beiden missen in hun relaties dan de ander. Mocht je man zijn en dit lezen, de uitnodiging geldt evenzeer voor jou.

Het is een uitnodiging om het heft in eigen handen te nemen. Een uitnodiging om gebruik te maken van de enige controle die we hebben (tot op zekere hoogte 😉 ) … de controle over onszelf. Een uitnodiging om in elk geval te doen wat in ons eigen vermogen ligt om de verbinding met onze partner te herstellen of verdiepen.
Zonder onszelf weg te geven of te verloochenen, met behoud van onze eigenheid, waardigheid en zelfrespect. Vanuit een plek waar we ons toestaan krachtig te zijn in onze kwetsbaarheid en kwetsbaar te zijn in onze kracht.

Ik hoor graag of dit een “aanlokkelijk” experiment is voor je. Als er dingen zijn die je niet duidelijk zijn, of dingen zijn die je weerhouden het experiment te gaan doen (gegeven dat er wel iets is dat je trekt om het te proberen), stel gerust je vragen hieronder.
Ik hoor zeker ook graag, als je er mee aan de slag gaat, hoe het je vergaat, wat je ervaringen zijn. Zowel als het wel werkt voor je, als wanneer het niet werkt voor je.  En ik ben heel nieuwsgierig hoe je je eigen vorm gevonden hebt om dit experiment te doen, wat wel werkt(e) voor je en wat niet werkt(e) voor je.

Bij deze vast mijn bewondering en waardering voor je MOED!

Veel plezier, Henny

Credits: foto’s via Pixabay.com 

Liefde in het slop en wil je je relatie redden?

Het herkennen van drie destructieve patronen kan verloren intimiteit herstellen en je relatie redden.

Als we in een nieuwe relatie stappen, voelen we ons sterk aangetrokken tot onze nieuwe liefde. We voelen ons innig verbonden en ons hart voelt warm en open. We voelen ons thuis, veilig en durven kwetsbaar te zijn, we durven ons echt te openen.

Hoe kan het gebeuren dat dat – soms zo snel al – kan veranderen, dat de band van liefde en gekoesterde intimiteit lijkt te verdwijnen en ruzies en afstandelijkheid hun plaats innemen? Hoe kan het gebeuren dat zoveel relaties in de loop van de jaren veranderen in een emotioneel strijdperk, in extreme gevallen zelfs slagveld of een een dorre woestijn, of kille ijsvlakte? Hoe kan het dat de partner waar je zo van houdt, zo onbereikbaar voor je geworden lijkt?

Lees hieronder hoe je 3 destructieve patronen kunt herkennen en zo je relatie redden kunt. En dat al deze patronen alleen een signaal zijn van een intens, onbeantwoord, wanhopig verlangen.

Intimiteit vermoordt intimiteit

Dat is een rare zin niet waar? En toch zit er veel waarheid in. Datzelfde waar we zo naar verlangen, de intimiteit die ons verbonden doet voelen met onze liefde, de veiligheid die deze intimiteit mogelijk maakt, kan tegelijk de doodsteek zijn voor diezelfde intimiteit en verbondenheid.

Hechting is een overlevingsbehoefte

Blijkbaar is hechting, ons emotioneel verbonden voelen, niet alleen voor kinderen een fundamentele behoefte. Ook voor volwassenen is het een diep, natuurlijk verlangen dat gerelateerd is aan onze overlevingsinstincten. Wanneer de diepe emotionele band met onze liefdespartner bedreigd wordt ontstaat er een oerpaniek. Dr. Sue Johnson stelt in haar boek ‘Hou me vast’ dat het verlangen naar emotionele verbondenheid (“hechting”) zelfs de behoefte aan voedsel of sex overschaduwt! Waarbij het interessant is dat troost of afleiding vinden in de koelkast of de volgende vrijpartij vaak een veel gepraktiseerde remedie zijn voor de pijn van ervaren gebrek aan verbonden voelen.

De gevaren van veiligheid

Weer zo’n gekke zin. Toch een paradox die zeker in relaties opgeld doet! Het is heel normaal om in hechte relaties meer conflicten te hebben. Juist omdat ze zoveel veiligheid bieden. Omdat we ons veilig voelen bij onze partner durven we ons meer open te stellen, we laten onze partner dichterbij dan anderen en we laten meer van ons zelf zien. Dit maakt dat we ons kwetsbaarder voelen en makkelijker getriggerd kunnen worden. Ken je het dat juist de persoon waarvan je het meest houdt het meest op je gevoelige knoppen kan drukken?

Een ander aspect is dat velen van ons in het verleden zo hun butsen hebben opgelopen in intieme relaties. En zo hun periodes gekend hebben waarin ze die verlangde verbondenheid hevig ontbeerd hebben. Wellicht zelfs door hun ervaringen zijn gaan twijfelen of ze wel waardig genoeg zijn voor een hechte relatie. Of ze goed genoegd zijn om van gehouden te worden. De veiligheid van een intieme relatie brengt ons behalve in contact met het verlangen naar die verbondenheid ook in contact met de pijn van het gemis ervan en de angst het niet waardig te zijn. Wat ons vervolgens weer kan doen sluiten (als we dit mechanisme niet kennen!).

De veilige verbondenheid met onze partner is zo belangrijk voor ons dat we, als het ware uit doodsangst, heel heftig kunnen reageren als we deze dreigen te verliezen. Waarbij we in patronen verstrikt kunnen raken die ons nog verder van onze partner verwijderen – en soms ook van ons contact met ons eigen verlangen aan die verbondenheid. Terwijl we in deze – eigenlijk wanhopige – destructieve strategieën terecht komen en denken dat we vechten voor onze eigen overleving, zijn we niet meer bewust dat wat we missen de verbinding is en wat we het meest nodig hebben toenadering.

Hoe kun je nu je relatie redden als deze in het slop is geraakt en je partner en jij verwijderd zijn geraakt van elkaar? Als er inderdaad sprake is van een emotioneel strijdperk of emotionele woestijn? Of erger, een slagveld of ijsvlakte!

Destructieve patronen herkennen

De eerste stap die je kunt maken is beseffen dat je behoefte hebt aan toenadering, dat wat je mist emotionele verbinding is. En vervolgens herkennen hoe je reageert op dreigend verlies van die veilige verbinding.  Hieronder vind je drie meest voorkomende destructieve patronen, zoals Dr. Sue Johnson ze in haar boek ‘Houd me vast’ beschreef, als resultaat van decennia lang observeren van stellen in vastgelopen relaties. Zij noemt het “duivelse dialogen”.

1. aanvallen – aanvallen

Dit is het patroon van aanval en tegenaanval. Ruzie maken. De pot verwijt de ketel. De ene partner beschuldigt de andere partner van iets en de ander beantwoordt met een volgende beschuldiging. Er wordt niet geluisterd naar elkaar, er wordt geprobeerd om te “scoren”. Het moet duidelijk worden wie de oorzaak van de problemen is – en dat is natuurlijk de ander (“niet ik, maar jij”).
Het zoeken van de dader, het proberen aanwijzen van de schuldige is vruchteloos omdat het het gevoel van onveiligheid versterkt en het gemis van verbondenheid (en angst voor verlies van de ander) alleen maar groter maakt. En een spiraal in stand houdt van steeds heftiger over en weer beschuldigingen en verwijdering.
Overigens maakt het niets eens zoveel uit of je dit spelletje werkelijk uitleeft, of vooral in je hoofd speelt en het verwijten maken meer een interne dialoog is – het is allebei even killing …

2. aanvallen – terugtrekken

In dit tweede patroon, dat vaak volgt op het vorige, volgen beide partners elk een andere zelfbehoud strategie. Het is een soort rolverdeling waarbij de een eist en de ander zich terugtrekt. De een klaagt en aanvalt en beschuldigt en de ander steeds meer volhardt in stilzwijgen, afstand nemen en onbereikbaar worden. Het kan zich ook uiten in vitten en verdedigen. Vaak heeft elk van beiden een vast rol in dit spel, maar de rollen kunnen ook wisselen afhankelijk van een situatie.
Eén partner gaat de ander steeds meer op de huid zitten, als een hevig protest tegen het uitblijven van emotionele respons en verlies van verbondenheid. De ander voelt zich telkens tekort schieten en sluit zich steeds meer af voor de onaangename gevoelens, zowel de eigen als die van de partner. Zowel het aanvallen en eisen als het zwijgen en terugtrekken zijn contraproductieve reacties op gemis van nabijheid, op aantasting van de veiligheid van thuis voelen bij de ander. Beiden voelen zich niet gezien en wanhopig alleen. Ook dit patroon is als steeds heftiger trappelen in drijfzand, steeds verder wegzakkend.

3. terugtrekken – terugtrekken

Als beide vorige noodstrategieën niet werken kan het punt komen dat beide partners het opgeven, beiden trekken terug. Ze verstijven en vluchten. In het gunstigste geval uitmondend in een emotionele woestijn, een relatie die uitgedroogd en verdord is, maar in extremere gevallen een kille, vijandige ijsvlakte kan worden.
Elke partner heeft het opgegeven de ander nog te kunnen en willen bereiken en de relatie ademt een dorre hopeloosheid uit. Afgestompt, uitgeput, gedesillusioneerd. Afgesneden van de eigen gevoelens en behoeftes en van die van de ander. Intimiteit is uitgedoofd en de omgang is mechanisch, functioneel (als niet vijandig). Mogelijk soelaas en troost zoekend in verslavingen of andere relaties.

Zit je in één van deze patronen? Of zie je dat je ze meerdere hebt doorlopen? Herken je dat je werkelijke behoefte is om dichterbij te komen, om de verbinding te herstellen? Wil je je relatie redden? Het (h)erkennen van deze destructieve patronen, bij voorkeur in het moment dat je ze uitleeft, is een eerste stap!

Je relatie redden

Zie je hoe deze patronen geworteld zijn in onze meest primitieve overlevingsresponsen? Dat geeft aan hoe stressvol verlies van verbinding is, aangezien deze responsen (vechten – vluchten – bevriezen) automatismen zijn in situaties die ons autonome zenuwstelsel als levensbedreigend ervaart.

Al deze patronen verhullen de werkelijke behoefte: toenadering. Herstel van de emotionele verbondenheid. Liefdevolle intimiteit. Gehoord worden, gezien worden, gevoeld worden. Je veilig voelen bij de ander, vooral in je kwetsbare momenten. Weten dat de ander er voor je is als je deze nodig hebt.

Stap 1 – Herken je patroon (of patronen)

Wil je je de intimiteit herstellen en je relatie redden, of verbeteren, dan kun je beginnen met het herkennen van deze patronen. Door je bewust te worden dat je in een destructieve overlevingsstrategie gevangen zit kun je er geleidelijk met meer afstand naar kijken. Wellicht wil je met je partner delen wat je je bewust geworden bent.

Stap 2 – Erken je behoefte

Ga na wat je werkelijke behoefte is op het moment dat je aanvalt of terugtrekt. Wees je bewust dat het verlies van verbinding je primitieve overlevingsmechanismen triggert en dat wat je werkelijk wilt herstel van verbondenheid is. Dat je je veilig wilt voelen bij je partner en je aandacht van de ander nodig hebt.
Misschien kun je ook dit met je partner delen, de ander laten weten wat je werkelijke verlangen is, laten weten wat je mist en nodig hebt.
NB: dit kan een lastige stap zijn! Het kan je in contact brengen met de pijn van onvervulde behoeften en onveiligheid die je gevoeld hebt op momenten dat je kwetsbaar voelde en steun nodig had en deze niet kreeg.

Stap 3 – Weet dat jullie beiden in hetzelfde schuitje zitten

Weet dat je partner met hetzelfde probleem worstelt als jij. Ook al uit zich dat wellicht anders dan bij jou. Weet dat het verlangen van je partner in de grond hetzelfde is als dat van jou: behoefte aan verbinding, zekerheid bij je terecht te kunnen. En weet dat de angst van je partner dezelfde is als de jouwe: de angst om jou te verliezen.
Het besef dat jullie beiden in hetzelfde schuitje zitten, ook al uiten jullie dat mogelijk anders, erkennen dat de ander jou waarschijnlijk net zo graag wil en hard nodig heeft als jij je partner, kan helpen om te stoppen met verwijten maken en een schuldige te zoeken.

Stap 4 – Stap uit het patroon

Dit is vaak de moeilijkste stap. Kijk of je jezelf kan betrappen als je in het patroon zit, als je ziet dat het destructieve mechanisme actief is. En trap op de rem. Kijk of je kunt stoppen, of je eruit kunt stappen. Kijk of je even stil kunt worden, innerlijk stil, en contact kunt maken met wat het is wat je werkelijk wilt en nodig hebt. Bewust dat je behoefte aan verbinding je drijft.
Nu, dit is vaak niet eenvoudig, omdat het moed vraagt om dit te doen, om als eerste te gaan. Stel er staan in een steeg twee aanvallers tegen over elkaar, beiden met een mes in de aanslag. Beiden hebben hun mes getrokken omdat ze zich bedreigd voelen, willen zich slechts beschermen. Eigenlijk wil geen van beiden de ander kwetsen, maar zijn ze allebei bang om gekwetst te worden. Wie laat als eerste zijn mes zakken? (Of wie verlaat het eerst de schuilplaats waar deze zich heeft verschanst?) Dat is een risico nemen. Het vergt dat je je kwetsbaar toont nog voor je zeker weet dat je veiligheid is gewaarborgd.

Stap 5 – Laat je zien

Om gezien te worden moet je wel zichtbaar zijn. Om beantwoord te worden in je behoefte is het nodig  dat deze kenbaar zijn. Als je in staat bent geweest om het destructieve patroon te herkennen en te stoppen, kun je eerste stappen maken tot toenadering. Tot herstel van verbinding. Door uit te spreken hoe je je voelt en wat je nodig hebt. Door te delen wat je mist en waar je naar verlangt.
Ook dit is niet altijd even eenvoudig. De vlam kan snel weer in de pan slaan. Het is een kunst om de eigen verlangens en gevoelens te delen, zonder een ander daar verantwoordelijk voor te maken, of zonder de ander het gevoel te geven dat deze iets verkeerd doet of tekort schiet. En maar al te gemakkelijk kan een verwijt of ressentiment zich verstopt hebben in onze woorden (of onze energie – want het maakt niet uit of we iets alleen voelen en denken of ook daadwerkelijk – al of niet in bedekte termen – uitspreken).
Deze stap vergt dat we leren communiceren vanuit ons hart.

Communicatie vanuit ons hart

Leren communiceren vanuit ons hart is een reis op zich. Een heerlijk avontuur overigens. En HET medicijn voor een gezonde relatie. Of je het nu is omdat je relatie in het slop is en je wilt je relatie redden, of omdat je een mooie relatie hebt en je wilt deze nog weer een stap verder brengen, de verbinding nog verder verdiepen.

Vanuit het hart communiceren is een kunst, en ook een “practice”, iets wat verbetert met oefening. Het vraagt van ons dat we de stem van ons hart kunnen horen en vervolgens de vaardigheden hebben om vanuit het hart te spreken.

Ik hoop dat dit artikel je helpt om je relatie te laten floreren. Ik ben benieuwd om je respons te lezen. Voel je vrij hieronder je reactie en je eigen ervaringen te delen. Of om je vragen te stellen. Ik zal deze persoonlijk beantwoorden.

Lees vooral ook de verhalen van anderen hieronder. Je ziet dat je niet de enige bent in waar je tegen aanloopt en zult veel herkenning vinden. Regelmatig krijg ik van lezers terug hoe het lezen van de ervaring van anderen en mijn antwoorden hun relatie terug op het spoor heeft gebracht. Misschien vindt ook jij er aanknopingspunten om je relatie naar een beter plan te brengen, of kun je je relatie redden als jullie in zwaar of ijzig weer zitten.

PS Je relatie redden vraagt méér van je!

De tips hierboven in de praktijk brengen valt vaak niet mee. Zeker niet als er een langere geschiedenis is van conflict en van inslijten van destructieve patronen. De beste wil van de wereld en zelfs de grootste liefde legt het daar soms toch  bij af.

Een verzuchting die ik zo vaak heb gehoord … “Ik heb al zó veel geprobeerd!” Of “Ik ben er moe van, ik weet het niet meer.”

Het punt is dat een huis bouwen zonder goede fundering tot mislukking gedoemd is. Ook het huis dat we “relatie” noemen. En de fundering van onze relatie is wat we denken dat “normaal” is. Hollywood en Hallmark hebben de meeste van ons geholpen om in sprookjes te geloven.

Zolang je geen afscheid neemt van die sprookjes probeer je je relatiehuis te bouwen op drijfzand. Samen met Joannie heb ik een online training van 1 uur gemaakt waarin we die sprookjes ontmaskeren.

In dit webinar stellen we 5 relatie mythes aan de kaak en tonen aan hoe deze fabels relaties ontwrichten. Deze 5 mythes worden voorgespiegeld als de relatiehemel. In werkelijkheid lijden ze juist tot de relatie hel.

Begin aan de basis. Zorg voor een stevig – volwassen – fundament voor je relatie. Neem afscheid van de sprookjes. Maak nu direct tijd voor deze training. Het kost niets, buiten één uur van je tijd. En het levert je waanzinnig veel op.

Als je al zoveel geprobeerd hebt, blijf dan niet doormodderen. Via de knop hieronder kun je je registreren voor het webinar waarin wij je laten zien wat er NIET werkt (de oude manier) en waarom alles wat je zo hard hebt geprobeerd niet lukte.

We tonen je gelijk wat WEL werkt, de nieuwe manier die een eind maakt een eindeloze nutteloze zich herhalende zware gesprekken. Klinkt dat als muziek in je oren? Klik op de knop hieronder en reserveer je plek om te zien hoe je je relatiedroom waar kunt maken. Met je huidige partner.

Noot
Dr. Sue Johnson noemt de drie patronen in haar boek “duivelse dialogen” en geeft er de namen “Zoek de boef” (1), “Protestpolka” (2) en “Verstijf en vlucht” (3) aan.

Bronnen
Dr. Sue Johnson – ‘Hou me vast‘ (‘Hold me thight‘)
Foto’s: PixaBay